Efekt placebo odpowiedzialny za pobudkę.
Kontrowersyjne badania opublikowane w Journal of Psychopharmacology sugerują, że działanie pobudzające kawy może być w 78% efektem placebo. Innymi słowy: kawa działa, bo wszyscy wierzymy, że działa.
Eksperyment, który wstrząsnął kawiarniami
Badacze z Uniwersytetu w Cambridge przeprowadzili podwójnie ślepe badanie na 5000 uczestnikach. Połowa piła prawdziwą kawę, połowa - bezkofeinową, która smakowała identycznie. Obie grupy deklarowały podobny poziom energii i skupienia.
"Kiedy ludzie myśleli, że piją kawę z kofeiną, czuli się pobudzeni - niezależnie od tego, co faktycznie pili" - mówi dr Emma Placebo, autorka badania. "Efekt był jeszcze silniejszy, gdy kawa była z modnej kawiarni z baristar w hipsterskich koszulach."
Moc rytuału
Badacze odkryli, że pobudzające działanie kawy jest silnie związane z rytuałem picia: zapachem, ciepłem kubka, przerwą od pracy, rozmową przy ekspresie.
"Sam proces picia kawy wyzwala uwalnianie dopaminy" - wyjaśnia dr Placebo. "To nie kofeina sprawia, że czujesz się lepiej. To cały ekosystem doświadczeń skojarzonych z kawą."
Branża kawowa w panice
Starbucks wydał oświadczenie: "Nasze badania wewnętrzne pokazują, że kawa absolutnie, na pewno, bez wątpienia zawiera kofeinę, która absolutnie, na pewno, bez wątpienia działa. Prosimy o ignorowanie badań z Cambridge."
Tymczasem producenci kawy bezkofeinowej świętują. "Zawsze mówiliśmy, że nasza kawa jest równie dobra" - mówi rzecznik marki Decaf Deluxe. "Teraz mamy naukowe potwierdzenie."
Co na to kawołatkicy?
Społeczność uzależnionych od kawy jest podzielona. "To bzdura. Wiem, jak działa na mnie kawa" - mówi Tomasz, który pije 6 espresso dziennie. "Mój organizm nie dałby się oszukać placebo."
Inni są bardziej filozoficzni. "Jeśli wierzę, że kawa działa, i czuję, że działa, to jaka jest różnica, czy to placebo?" - pyta Anna, copywriterka z Warszawy. "Wiara czyni cuda. Także w przypadku kofeiny."
Następne kroki
Badacze planują zbadać inne powszechne przekonania: czy prysznic rzeczywiście budzi? Czy bieganie rano naprawdę daje energię, czy też po prostu wierzymy, że tak jest?
"Być może cała nasza energia to placebo" - konkluduje filozoficznie dr Placebo. "Ale dopóki działą, po co to zmieniać? Idę na kawę."
